UBO — kim sayılır?
Nihai gerçek faydalanıcı, şirketin arkasındaki gerçek kişidir. Genel kural olarak şirkette doğrudan ya da dolaylı en az %25 pay veya oy hakkına sahip olan ya da yönetici atama ve görevden alma yetkisini elinde tutan kişidir.
Bu tanıma uyan kimse yoksa şirket üzerinde fiilî kontrolü elinde bulunduran kişi; o da belirlenemiyorsa üst yönetimden sorumlu kişi nihai gerçek faydalanıcı sayılır.
Şirketin tutması gereken kayıtlar
- Nihai gerçek faydalanıcı kaydı
- Aday (nominee) yönetici ve müdür kaydı — üçüncü kişi adına hareket edilip edilmediği bilgisiyle birlikte
- Ortaklar kaydı — pay adetleri, oy hakları ve bu hakların kazanıldığı tarihler
Bu kayıtlar hem beyanın doğru yapılmasını sağlar hem de ticaret şirketleri mevzuatına uyumun parçasıdır. Bankalar da hesap açılışında aynı bilgileri kendi müşterini tanı süreçlerinde arar.
ESR — ilgili faaliyetler
Ekonomik Öz Kuralları kapsamında "ilgili faaliyet" sayılan başlıca alanlar:
- Bankacılık
- Sigortacılık
- Denizcilik
- Holding şirketi
- Fikrî mülkiyet
- Kiralama ve finansman
- Yatırım fonu yönetimi
- Dağıtım ve hizmet merkezi
- Merkezî yönetim (headquarters)
Faaliyeti başka bir adla anıyor olmanız sonucu değiştirmez; işlevi aynıysa ilgili faaliyet sayılır.
Ekonomik öz testleri
- Temel gelir getirici faaliyet testi
- Yönetim ve idare testi
- Yeterlilik testi — personel, harcama ve fiziki varlık
Kapsam değişti — durumunuzu değerlendirelim
Ekonomik Öz Kuralları'nın uygulama kapsamı, kurumlar vergisi rejiminin yürürlüğe girmesinin ardından daraltıldı. Bugün pek çok şirket için güncel dönemlere ilişkin bildirim yükümlülüğü bulunmuyor; buna karşılık geçmiş dönemlere ait eksik bildirimler hâlâ ceza doğurabiliyor.
Bu yüzden ESR'yi otomatik bir yıllık hizmet olarak satmıyoruz. Önce değerlendirme yapıyor, yükümlülüğünüz varsa dosyalıyoruz; yoksa "gerek yok" diyoruz.